Na een relatie moeten ex-partners beslissen wat er met de gezinswoning gebeurt. Soms kan een ex-partner vragen aan de notaris of de familierechter om de woning aan hem toe te kennen bij voorrang op de andere partner. Dat is de preferentiële toewijzing. Sinds 17 januari 2026 zijn er meer mogelijkheden om dat te vragen.

Wat is de preferentiële toewijzing van de gezinswoning?

Als je uit elkaar gaat, kunnen jij of je partner aan de rechter vragen om de gezinswoning met voorrang op de andereover te nemen. Dat is de preferenti¨ele toewijzing. 

Alleen ex-echtgenoten en ex-wettelijke samenwoners kunnen de preferentiële toewijzing vragen. Ex-feitelijke samenwoners kunnen het niet vragen.

Voordat de rechter beslist, houdt die rekening met verschillende elementen. Zo kijkt die naar:

  • de financiële draagkracht: kan je de andere partner uitbetalen? Kan je de lening alleen verder betalen?
  • het belang van de kinderen: verblijven de kinderen bijvoorbeeld hoofdzakelijk bij jou of bij je ex-partner?
  • emotionele of professionele redenen: was de woning bijvoorbeeld oorspronkelijk eigendom van je ouders? Heb jij een beroepspraktijk in de woning?

De partner die de preferentiële toewijzing krijgt, neemt de woning over en moet meestal de andere partner uitbetalen.

Wat is er veranderd?

  • Nu ook voor ex-wettelijke samenwoners
    De preferentiële toewijzing kan vanaf nu ook door ex-wettelijke samenwoners worden gevraagd. Dat kan:
    • bij het einde van de wettelijke samenwoning;
    • als de partner overlijdt.

Deze uitbreiding wordt nu weer in het leven geroepen omdat het Grondwettelijk Hof in 2024 oordeelde dat het discriminerend was dat ze dat niet konden vragen.  Nochtans stond de mogelijkheid tot 1976 in de wet, maar werd ze toen geschrapt omdat er te weinig mensen wettelijk samenwoonden. 

  • Uitbreiding bij partnergeweld
    Ex-partners kunnen de preferentiële toewijzing nu ook vragen na een procedure 'bemiddeling en maatregelen'. Dit is een bemiddeling tussen dader en slachtoffer die de procureur des Konings soms oplegt na partnergeweld. Als de bemiddeling succesvol is, komt er geen strafprocedure en wordt de ex-echtgenoot niet veroordeeld.

Vroeger was er bij partnergeweld een veroordeling nodig, nu kan het ook bij een succesvolle procedure bemiddeling en maatregelen.

 

Attribution - Pas d'Utilisation Commerciale - Pas de Modification 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) Click op de afbeelding om meer te weten te komen over Creative commons

Misschien vindt u deze fiches ook interessant